Ảnh minh họa( Hình ảnh mạng internet)
Người dân cần thông tin thật, không chỉ một mã QR
Nhiều năm qua, người tiêu dùng Việt Nam đã quá quen với các loại tem chống giả, mã QR, giấy chứng nhận chất lượng, dấu hợp quy, dấu hợp chuẩn...
Nhưng thực tế cũng cho thấy không ít sản phẩm sau đó bị phát hiện quảng cáo sai sự thật, hàng hóa không đúng chất lượng công bố hoặc thậm chí có dấu hiệu giả mạo nguồn gốc.
Điều khiến người dân băn khoăn là liệu việc xuất hiện thêm một mã truy xuất nguồn gốc trên hệ thống VeriGoods có thực sự bảo đảm chất lượng sản phẩm hay chỉ là một hình thức xác nhận thông tin do chính doanh nghiệp cung cấp?
Bởi suy cho cùng, hệ thống công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng phải dựa trên dữ liệu đầu vào. Nếu dữ liệu đầu vào không trung thực thì kết quả hiển thị cũng khó phản ánh đúng thực tế.
Ai giám sát người giám sát?
VeriGoods là hệ thống do Bộ Công Thương xây dựng và quản lý. Đây là điều hoàn toàn hợp lý trong vai trò quản lý nhà nước.
Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là liệu có nên giao toàn bộ quyền xác thực và truy xuất cho một hệ thống duy nhất?
Trong quản trị hiện đại, một nguyên tắc thường được nhắc đến là:
"Không nên để một chủ thể vừa tạo ra dữ liệu, vừa xác thực dữ liệu và cũng là nơi duy nhất lưu trữ dữ liệu."
Bởi bất kỳ hệ thống nào cũng có thể tồn tại sai sót, lỗ hổng kỹ thuật hoặc những thông tin chưa được kiểm chứng đầy đủ.
Người tiêu dùng cần được biết rằng việc có tên trên hệ thống không đồng nghĩa với việc sản phẩm đó chắc chắn đạt chất lượng hoặc hoàn toàn không có rủi ro.
Các nước phát triển đang làm gì?
Tại nhiều quốc gia phát triển, việc truy xuất nguồn gốc thường không chỉ dựa vào một cơ quan duy nhất.
Bên cạnh cơ quan quản lý nhà nước còn có:
- Hiệp hội ngành nghề;
- Các tổ chức chứng nhận độc lập;
- Các phòng thí nghiệm được công nhận;
- Tổ chức bảo vệ người tiêu dùng;
- Các viện nghiên cứu;
- Các đơn vị kiểm toán chất lượng.
Một sản phẩm muốn tạo dựng niềm tin phải vượt qua nhiều lớp kiểm chứng khác nhau.
Người dân có quyền tiếp cận kết quả kiểm nghiệm, phản ánh chất lượng sản phẩm và thậm chí yêu cầu cơ quan chức năng kiểm tra lại khi phát hiện dấu hiệu bất thường.
Đó chính là cơ chế giám sát đa tầng mà nhiều nền kinh tế phát triển đang áp dụng.
Nên mở rộng quyền giám sát cho xã hội
Trong bối cảnh hàng triệu sản phẩm lưu thông trên thị trường mỗi ngày, không một cơ quan nào có thể kiểm tra toàn bộ.
Do đó, nhiều chuyên gia cho rằng cần mở rộng vai trò giám sát của xã hội.
Các hội bảo vệ người tiêu dùng, hiệp hội ngành hàng, cơ quan báo chí, trường đại học, viện nghiên cứu và các tổ chức kiểm định độc lập cần được tạo điều kiện tiếp cận dữ liệu truy xuất nguồn gốc để tham gia phản biện và kiểm chứng.
Báo chí có thể phát hiện dấu hiệu bất thường.
Người tiêu dùng có thể phản ánh nghi vấn.
Các đơn vị kiểm định có thể kiểm tra chất lượng thực tế.
Khi nhiều chủ thể cùng giám sát, nguy cơ gian lận sẽ giảm đáng kể.
Đừng để truy xuất nguồn gốc trở thành "tem điện tử"
Điều người dân mong muốn không phải là một mã QR đẹp mắt hay một dấu tích xanh trên bao bì.
Điều họ cần là sự bảo đảm rằng thông tin được công bố là trung thực, có thể kiểm chứng và có cơ chế xử lý nghiêm khi phát hiện sai phạm.
Nếu không có sự kiểm tra độc lập, một hệ thống truy xuất nguồn gốc dù hiện đại đến đâu cũng có nguy cơ trở thành một dạng "tem điện tử" mới – giúp doanh nghiệp quảng bá nhiều hơn là giúp người dân kiểm chứng nhiều hơn.
Góc nhìn của Thời Nét Số
Việc triển khai VeriGoods là một bước tiến cần thiết trong quản lý thị trường hiện đại. Tuy nhiên, minh bạch không chỉ đến từ công nghệ mà còn đến từ cơ chế giám sát.
Một hệ thống truy xuất nguồn gốc hiệu quả không phải là hệ thống được quản lý bởi một cơ quan duy nhất, mà là hệ thống cho phép nhiều bên cùng tham gia kiểm chứng.
Người dân cần quyền được biết.
Báo chí cần quyền được phản biện.
Các tổ chức độc lập cần quyền được kiểm tra.
Và doanh nghiệp chân chính cần một môi trường cạnh tranh công bằng.
Khi đó, truy xuất nguồn gốc mới thực sự trở thành công cụ bảo vệ người tiêu dùng, thay vì chỉ là một thủ tục hành chính hay một mã số xuất hiện trên bao bì sản phẩm.
BT; Hà Lê
Ngô Miêu Linh
12/06/2026 19:40:59Người dùng
Truy xuất nguồn gốc bằng VeriGoods: Một bước tiến hay chỉ là thêm một "tấm tem điện tử"?
Từ ngày 1/7/2026, nhiều nhóm hàng hóa có mức độ rủi ro cao sẽ bắt buộc phải thực hiện truy xuất nguồn gốc thông qua hệ thống VeriGoods do Bộ Công Thương quản lý. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm minh bạch hóa thị trường, bảo vệ người tiêu dùng và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động quản lý hàng hóa.
Tuy nhiên, bên cạnh những kỳ vọng tích cực, một câu hỏi đang được đặt ra là: Liệu một hệ thống truy xuất nguồn gốc tập trung có đủ sức trở thành "lá chắn" chống hàng giả, hàng nhái hay không?
Ảnh minh họa( Hình ảnh mạng internet)
Người dân cần thông tin thật, không chỉ một mã QR
Nhiều năm qua, người tiêu dùng Việt Nam đã quá quen với các loại tem chống giả, mã QR, giấy chứng nhận chất lượng, dấu hợp quy, dấu hợp chuẩn...
Nhưng thực tế cũng cho thấy không ít sản phẩm sau đó bị phát hiện quảng cáo sai sự thật, hàng hóa không đúng chất lượng công bố hoặc thậm chí có dấu hiệu giả mạo nguồn gốc.
Điều khiến người dân băn khoăn là liệu việc xuất hiện thêm một mã truy xuất nguồn gốc trên hệ thống VeriGoods có thực sự bảo đảm chất lượng sản phẩm hay chỉ là một hình thức xác nhận thông tin do chính doanh nghiệp cung cấp?
Bởi suy cho cùng, hệ thống công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng phải dựa trên dữ liệu đầu vào. Nếu dữ liệu đầu vào không trung thực thì kết quả hiển thị cũng khó phản ánh đúng thực tế.
Ai giám sát người giám sát?
VeriGoods là hệ thống do Bộ Công Thương xây dựng và quản lý. Đây là điều hoàn toàn hợp lý trong vai trò quản lý nhà nước.
Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là liệu có nên giao toàn bộ quyền xác thực và truy xuất cho một hệ thống duy nhất?
Trong quản trị hiện đại, một nguyên tắc thường được nhắc đến là:
"Không nên để một chủ thể vừa tạo ra dữ liệu, vừa xác thực dữ liệu và cũng là nơi duy nhất lưu trữ dữ liệu."
Bởi bất kỳ hệ thống nào cũng có thể tồn tại sai sót, lỗ hổng kỹ thuật hoặc những thông tin chưa được kiểm chứng đầy đủ.
Người tiêu dùng cần được biết rằng việc có tên trên hệ thống không đồng nghĩa với việc sản phẩm đó chắc chắn đạt chất lượng hoặc hoàn toàn không có rủi ro.
Các nước phát triển đang làm gì?
Tại nhiều quốc gia phát triển, việc truy xuất nguồn gốc thường không chỉ dựa vào một cơ quan duy nhất.
Bên cạnh cơ quan quản lý nhà nước còn có:
Một sản phẩm muốn tạo dựng niềm tin phải vượt qua nhiều lớp kiểm chứng khác nhau.
Người dân có quyền tiếp cận kết quả kiểm nghiệm, phản ánh chất lượng sản phẩm và thậm chí yêu cầu cơ quan chức năng kiểm tra lại khi phát hiện dấu hiệu bất thường.
Đó chính là cơ chế giám sát đa tầng mà nhiều nền kinh tế phát triển đang áp dụng.
Nên mở rộng quyền giám sát cho xã hội
Trong bối cảnh hàng triệu sản phẩm lưu thông trên thị trường mỗi ngày, không một cơ quan nào có thể kiểm tra toàn bộ.
Do đó, nhiều chuyên gia cho rằng cần mở rộng vai trò giám sát của xã hội.
Các hội bảo vệ người tiêu dùng, hiệp hội ngành hàng, cơ quan báo chí, trường đại học, viện nghiên cứu và các tổ chức kiểm định độc lập cần được tạo điều kiện tiếp cận dữ liệu truy xuất nguồn gốc để tham gia phản biện và kiểm chứng.
Báo chí có thể phát hiện dấu hiệu bất thường.
Người tiêu dùng có thể phản ánh nghi vấn.
Các đơn vị kiểm định có thể kiểm tra chất lượng thực tế.
Khi nhiều chủ thể cùng giám sát, nguy cơ gian lận sẽ giảm đáng kể.
Đừng để truy xuất nguồn gốc trở thành "tem điện tử"
Điều người dân mong muốn không phải là một mã QR đẹp mắt hay một dấu tích xanh trên bao bì.
Điều họ cần là sự bảo đảm rằng thông tin được công bố là trung thực, có thể kiểm chứng và có cơ chế xử lý nghiêm khi phát hiện sai phạm.
Nếu không có sự kiểm tra độc lập, một hệ thống truy xuất nguồn gốc dù hiện đại đến đâu cũng có nguy cơ trở thành một dạng "tem điện tử" mới – giúp doanh nghiệp quảng bá nhiều hơn là giúp người dân kiểm chứng nhiều hơn.
Góc nhìn của Thời Nét Số
Việc triển khai VeriGoods là một bước tiến cần thiết trong quản lý thị trường hiện đại. Tuy nhiên, minh bạch không chỉ đến từ công nghệ mà còn đến từ cơ chế giám sát.
Một hệ thống truy xuất nguồn gốc hiệu quả không phải là hệ thống được quản lý bởi một cơ quan duy nhất, mà là hệ thống cho phép nhiều bên cùng tham gia kiểm chứng.
Người dân cần quyền được biết.
Báo chí cần quyền được phản biện.
Các tổ chức độc lập cần quyền được kiểm tra.
Và doanh nghiệp chân chính cần một môi trường cạnh tranh công bằng.
Khi đó, truy xuất nguồn gốc mới thực sự trở thành công cụ bảo vệ người tiêu dùng, thay vì chỉ là một thủ tục hành chính hay một mã số xuất hiện trên bao bì sản phẩm.
BT; Hà Lê