
Hình ảnh góc phố Hải Phòng ( Hải Dương cũ) Ảnh Hà Lê
Tại các thành phố lớn, nhiều tuyến đường được đầu tư mở rộng với kinh phí rất lớn. Có nơi giải phóng mặt bằng, chỉnh trang đô thị, xây cầu, mở vành đai, tạo diện mạo mới cho thành phố. Những công trình này rõ ràng mang lại hiệu quả nhất định, giúp giao thông thông thoáng hơn, kết nối thuận lợi hơn.
Nhưng cũng có thực tế là chỉ sau một thời gian, nhiều tuyến đường lại đông đúc trở lại. Nguyên nhân không chỉ nằm ở mặt đường rộng hay hẹp, mà còn ở việc dòng người, dòng xe vẫn đổ về một số khu vực trung tâm quá lớn. Cơ quan hành chính, trường học, bệnh viện, trung tâm thương mại, dịch vụ, khu làm việc vẫn tập trung dày đặc trong nội đô. Khi điểm đến không thay đổi, áp lực giao thông sẽ tiếp tục lặp lại, dù đường có được mở rộng thêm.
Chúng ta nói nhiều đến an cư cho người dân, xây dựng nhà ở xã hội, nhà cho công nhân thuê, nhà cho người thu nhập thấp. Đây là chủ trương đúng và cần thiết. Nhưng an cư không chỉ là có một căn phòng để ở. Người lao động cần nơi ở gần nơi làm việc, con cái có trường học thuận tiện, người dân có dịch vụ y tế, chợ, phương tiện công cộng và không gian sinh hoạt phù hợp.
Nếu nhà ở cho công nhân được xây dựng nhưng cách nơi làm việc quá xa, hằng ngày người lao động vẫn phải di chuyển hàng chục kilômét, thì bài toán giao thông, chi phí đi lại và chất lượng sống vẫn chưa được giải quyết căn bản. Vì vậy, phát triển nhà ở cần gắn với quy hoạch khu công nghiệp, trường học, trạm y tế, dịch vụ thiết yếu và hệ thống giao thông công cộng.
Từ góc nhìn người dân, đã đến lúc cần đặt mạnh hơn vấn đề giãn bớt các trung tâm chức năng ra ngoài nội đô. Không nhất thiết mọi cơ quan, trường học, bệnh viện lớn đều phải tập trung ở khu vực trung tâm. Nếu có lộ trình hợp lý để phát triển đô thị vệ tinh, đưa một số cơ sở giáo dục, y tế, hành chính, dịch vụ ra các khu vực có hạ tầng phù hợp, áp lực lên nội đô sẽ giảm đáng kể.
Thực tế tại thành phố Hải Dương cũ, nay thuộc thành phố Hải Phòng, cho thấy rất rõ bài toán của các đô thị lâu năm. Nhiều tuyến phố được quy hoạch từ hàng chục năm trước, khi phương tiện chủ yếu là xe đạp, xe máy, mật độ dân cư còn thấp và rất ít gia đình sở hữu ô tô. Mặt đường nhỏ, vỉa hè hẹp, nhiều khu dân cư không có quỹ đất dành cho bãi đỗ xe công cộng.
Trong khoảng mười năm trở lại đây, đời sống kinh tế người dân khá hơn. Không chỉ doanh nhân mà nhiều cán bộ, công chức, viên chức, người lao động cũng mua ô tô phục vụ công việc và gia đình. Số lượng xe tăng nhanh, trong khi hạ tầng giao thông ở các phố cũ gần như không thay đổi tương ứng.
Hệ quả là nhiều tuyến phố vốn đã nhỏ nay trở thành nơi đỗ xe kéo dài cả ngày lẫn đêm. Ban ngày xe đỗ trước cửa cơ quan, cửa hàng, nhà dân; ban đêm xe tiếp tục đỗ kín hai bên đường. Có những tuyến phố, khi ô tô đỗ hai bên, xe khác đi qua rất khó, thậm chí xe cứu thương, xe cứu hỏa hoặc xe tải lớn gần như không thể lưu thông thuận lợi.
Đây không chỉ là câu chuyện của ý thức cá nhân. Khi người dân có xe nhưng không có bãi đỗ hợp pháp gần nơi ở, khi khu dân cư cũ không còn quỹ đất, khi đô thị chưa có bãi đỗ xe tập trung, thì việc xe tràn xuống lòng đường là hệ quả có thể dự báo trước.
Thời gian gần đây, nhiều phường, xã tăng cường xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè. Việc lập lại trật tự đô thị là cần thiết. Vỉa hè phải được trả lại cho người đi bộ, lòng đường phải dành cho giao thông. Tuy nhiên, điều người dân băn khoăn là nếu chỉ tập trung dẹp quán cà phê cóc, hàng quán nhỏ, người bán hàng rong mà chưa xử lý đồng bộ tình trạng ô tô đỗ kín lòng đường thì hiệu quả sẽ chưa toàn diện.
Không thể phủ nhận việc lấn chiếm vỉa hè để kinh doanh cần được chấn chỉnh. Nhưng khi xe ô tô đỗ tràn dưới lòng đường cả ngày lẫn đêm, làm hẹp lối đi, gây cản trở giao thông, thì đó cũng là một dạng chiếm dụng không gian công cộng cần được quản lý bằng giải pháp phù hợp.
Ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và nhiều đô thị lớn, câu chuyện bãi đỗ xe còn trở thành áp lực tài chính đối với người dân. Mua được ô tô đã khó, nhưng tìm được chỗ đỗ xe hợp pháp, ổn định lại càng khó hơn. Nhiều khu chung cư cũ, khu dân cư lâu năm, phố trung tâm không có bãi đỗ xe hoặc bãi đỗ quá tải. Người dân buộc phải gửi xe tại các bãi tư nhân, điểm trông giữ dịch vụ với mức phí không nhỏ.
Có nơi gửi ô tô theo tháng khoảng 2 triệu đồng hoặc cao hơn. Nếu gửi theo ngày, theo đêm, mức phí có thể lên tới khoảng 100 nghìn đồng mỗi ngày đêm, tùy khu vực. Với người có điều kiện kinh tế khá thì vẫn phải chấp nhận; với người lao động, cán bộ, công chức, viên chức có thu nhập trung bình, đây là khoản chi đáng kể hằng tháng.
Người dân không phản đối việc trả phí gửi xe. Có dịch vụ thì phải trả tiền. Nhưng vấn đề là mức phí cần minh bạch, hợp lý, được quản lý đúng quy định và tương xứng với chất lượng dịch vụ. Nếu nguồn cung bãi đỗ quá ít, người dân không có lựa chọn, phải chấp nhận giá cao, thì rất cần vai trò điều tiết, kiểm tra và quy hoạch của chính quyền địa phương.
Câu hỏi đặt ra là các đô thị đã thực sự coi bãi đỗ xe là hạ tầng thiết yếu chưa? Bao nhiêu bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe nhiều tầng, bãi đỗ xe công cộng đã được xây dựng so với tốc độ gia tăng ô tô cá nhân? Bao nhiêu khu đất công, đất xen kẹt, khu vực có thể tổ chức giao thông tĩnh nhưng chưa được khai thác hiệu quả? Bao nhiêu dự án bãi đỗ xe được quy hoạch rồi chậm triển khai hoặc thay đổi mục đích sử dụng?
Một thành phố hiện đại không chỉ cần đường để xe chạy, mà còn cần nơi để xe dừng. Nếu chỉ mở rộng đường mà không có bãi đỗ, phương tiện sẽ tiếp tục tràn lên vỉa hè, xuống lòng đường, vào ngõ nhỏ, trước bệnh viện, trường học, cơ quan, khu dân cư. Khi đó, người dân vừa bị nhắc nhở, xử phạt vì đỗ xe sai quy định, vừa không biết phải gửi xe ở đâu.
Tại các bệnh viện lớn, tình trạng thiếu chỗ đỗ xe cũng là vấn đề rất đáng quan tâm. Người nhà bệnh nhân đi chăm sóc, thăm bệnh nhiều khi phải gửi xe ở các điểm tư nhân bên ngoài, vừa xa, vừa tốn kém. Bệnh viện quá tải không chỉ ở giường bệnh, phòng khám, hành lang, mà còn ở cả bãi xe, lối ra vào, khu vực đón trả người bệnh.
Ở trường học, đặc biệt là các trường trong khu vực trung tâm, giờ đưa đón học sinh thường gây ùn tắc cục bộ. Phụ huynh dừng xe dưới lòng đường, xe máy chen lấn, ô tô xếp hàng, trong khi cổng trường và vỉa hè không đủ không gian. Nếu trường học vẫn tập trung dày trong nội đô mà không có phương án giao thông phù hợp, bài toán ùn tắc giờ cao điểm sẽ còn tiếp diễn.
Ở cơ quan hành chính, người dân đến làm thủ tục cũng gặp khó khăn về chỗ gửi xe. Có nơi trụ sở khang trang nhưng bãi đỗ hạn chế. Người dân đi làm giấy tờ, cán bộ đi làm, đơn vị đến giao dịch đều phải tìm chỗ gửi xe ở khu vực xung quanh. Khi nhu cầu sử dụng dịch vụ công ngày càng tăng, việc quy hoạch bãi đỗ xe cho cơ quan hành chính cũng cần được tính toán đầy đủ.
Vì vậy, quản lý đô thị không thể tách rời ba vấn đề: vỉa hè, lòng đường và bãi đỗ xe. Dẹp vỉa hè là cần, xử lý đỗ xe sai quy định là cần, nhưng quan trọng hơn là tạo ra chỗ đỗ hợp pháp, thuận tiện và có mức phí phù hợp. Nếu chỉ cấm mà không có nơi thay thế, việc xử lý sẽ rất khó bền vững.
Đối với khu phố cũ như Hải Dương cũ, cần nghiên cứu tổ chức lại từng tuyến đường. Đường nào đủ điều kiện cho đỗ xe một bên theo khung giờ thì kẻ vạch, thu phí công khai, quản lý bằng công nghệ. Đường nào quá hẹp, ảnh hưởng xe cứu hỏa, xe cứu thương thì phải cấm đỗ nghiêm túc. Khu vực nào có đất công hoặc vị trí phù hợp thì nghiên cứu bãi đỗ xe tập trung, bãi đỗ nhiều tầng, hoặc hợp tác công tư để đầu tư.
Đối với các đô thị lớn, mỗi dự án chung cư, khu dân cư, trung tâm thương mại, bệnh viện, trường học, cơ quan hành chính khi cấp phép cần tính đủ nhu cầu giao thông tĩnh. Không thể chỉ tính số căn hộ, diện tích sàn, mật độ xây dựng mà xem nhẹ chỗ đỗ xe. Nếu ngay từ khi cấp phép đã thiếu bãi đỗ, sau này áp lực sẽ đổ xuống đường phố và người dân phải gánh hậu quả.
Về lâu dài, phát triển giao thông công cộng vẫn là giải pháp căn cơ. Khi xe buýt, đường sắt đô thị, bãi đỗ trung chuyển, vỉa hè đi bộ và các tuyến kết nối thuận tiện hơn, người dân sẽ bớt phụ thuộc vào ô tô cá nhân. Nhưng để người dân thay đổi thói quen, dịch vụ công cộng phải thật sự thuận tiện, an toàn, đúng giờ và kết nối được với nơi ở, nơi làm việc, trường học, bệnh viện.
Điều người dân mong muốn không phải là được đỗ xe tùy tiện, cũng không phải là để vỉa hè bị lấn chiếm trở lại. Người dân cần một đô thị có quy hoạch hợp lý, quản lý công bằng, có lộ trình, có giải pháp và có sự lắng nghe từ thực tế.
Một đô thị văn minh không chỉ được đo bằng những con đường rộng hơn hay những đợt ra quân lập lại trật tự. Đô thị văn minh phải là nơi người dân đi lại thuận tiện, có chỗ gửi xe hợp pháp, trẻ em đến trường an toàn, người bệnh đến bệnh viện bớt vất vả, người lao động có nơi ở gần nơi làm việc và không gian công cộng được sử dụng đúng mục đích.
Mở rộng đường là cần thiết, nhưng chưa đủ. Dẹp vỉa hè là cần thiết, nhưng cũng chưa đủ. Muốn đô thị phát triển bền vững, cần quy hoạch đồng bộ giữa nơi ở, nơi làm việc, trường học, bệnh viện, công sở, giao thông công cộng và bãi đỗ xe.
Nói cách khác, quy hoạch đô thị không chỉ là quy hoạch cho xe chạy, mà còn phải quy hoạch cho xe dừng; không chỉ là xây nhà để người dân ở, mà còn là xây dựng đầy đủ hạ tầng để cuộc sống đô thị vận hành thuận tiện, an toàn và nhân văn hơn.
BT: HÀ LÊ
08/07/2026 20:07:43Tài khoản quản lý
Mở rộng đường chưa đủ, đô thị cần được quy hoạch để người dân sống thuận tiện hơn
Những năm gần đây, tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng và nhiều đô thị lớn, các dự án mở rộng đường, chỉnh trang vỉa hè, lập lại trật tự đô thị được triển khai mạnh mẽ. Đây là chủ trương cần thiết, bởi đô thị muốn phát triển văn minh thì hạ tầng giao thông, vỉa hè, lòng đường, không gian công cộng phải được quản lý đúng quy định.
Tuy nhiên, từ thực tế đời sống, nhiều người dân đặt ra một câu hỏi rất đáng suy nghĩ: nếu chỉ mở rộng đường, dẹp vỉa hè, xử lý hàng quán nhỏ lẻ mà chưa giải quyết đồng bộ bài toán bãi đỗ xe, giao thông tĩnh, giãn dân, giãn trường học, bệnh viện, cơ quan hành chính thì liệu đô thị có thật sự bớt quá tải?
Hình ảnh góc phố Hải Phòng ( Hải Dương cũ) Ảnh Hà Lê
Tại các thành phố lớn, nhiều tuyến đường được đầu tư mở rộng với kinh phí rất lớn. Có nơi giải phóng mặt bằng, chỉnh trang đô thị, xây cầu, mở vành đai, tạo diện mạo mới cho thành phố. Những công trình này rõ ràng mang lại hiệu quả nhất định, giúp giao thông thông thoáng hơn, kết nối thuận lợi hơn.
Nhưng cũng có thực tế là chỉ sau một thời gian, nhiều tuyến đường lại đông đúc trở lại. Nguyên nhân không chỉ nằm ở mặt đường rộng hay hẹp, mà còn ở việc dòng người, dòng xe vẫn đổ về một số khu vực trung tâm quá lớn. Cơ quan hành chính, trường học, bệnh viện, trung tâm thương mại, dịch vụ, khu làm việc vẫn tập trung dày đặc trong nội đô. Khi điểm đến không thay đổi, áp lực giao thông sẽ tiếp tục lặp lại, dù đường có được mở rộng thêm.
Chúng ta nói nhiều đến an cư cho người dân, xây dựng nhà ở xã hội, nhà cho công nhân thuê, nhà cho người thu nhập thấp. Đây là chủ trương đúng và cần thiết. Nhưng an cư không chỉ là có một căn phòng để ở. Người lao động cần nơi ở gần nơi làm việc, con cái có trường học thuận tiện, người dân có dịch vụ y tế, chợ, phương tiện công cộng và không gian sinh hoạt phù hợp.
Nếu nhà ở cho công nhân được xây dựng nhưng cách nơi làm việc quá xa, hằng ngày người lao động vẫn phải di chuyển hàng chục kilômét, thì bài toán giao thông, chi phí đi lại và chất lượng sống vẫn chưa được giải quyết căn bản. Vì vậy, phát triển nhà ở cần gắn với quy hoạch khu công nghiệp, trường học, trạm y tế, dịch vụ thiết yếu và hệ thống giao thông công cộng.
Từ góc nhìn người dân, đã đến lúc cần đặt mạnh hơn vấn đề giãn bớt các trung tâm chức năng ra ngoài nội đô. Không nhất thiết mọi cơ quan, trường học, bệnh viện lớn đều phải tập trung ở khu vực trung tâm. Nếu có lộ trình hợp lý để phát triển đô thị vệ tinh, đưa một số cơ sở giáo dục, y tế, hành chính, dịch vụ ra các khu vực có hạ tầng phù hợp, áp lực lên nội đô sẽ giảm đáng kể.
Thực tế tại thành phố Hải Dương cũ, nay thuộc thành phố Hải Phòng, cho thấy rất rõ bài toán của các đô thị lâu năm. Nhiều tuyến phố được quy hoạch từ hàng chục năm trước, khi phương tiện chủ yếu là xe đạp, xe máy, mật độ dân cư còn thấp và rất ít gia đình sở hữu ô tô. Mặt đường nhỏ, vỉa hè hẹp, nhiều khu dân cư không có quỹ đất dành cho bãi đỗ xe công cộng.
Trong khoảng mười năm trở lại đây, đời sống kinh tế người dân khá hơn. Không chỉ doanh nhân mà nhiều cán bộ, công chức, viên chức, người lao động cũng mua ô tô phục vụ công việc và gia đình. Số lượng xe tăng nhanh, trong khi hạ tầng giao thông ở các phố cũ gần như không thay đổi tương ứng.
Hệ quả là nhiều tuyến phố vốn đã nhỏ nay trở thành nơi đỗ xe kéo dài cả ngày lẫn đêm. Ban ngày xe đỗ trước cửa cơ quan, cửa hàng, nhà dân; ban đêm xe tiếp tục đỗ kín hai bên đường. Có những tuyến phố, khi ô tô đỗ hai bên, xe khác đi qua rất khó, thậm chí xe cứu thương, xe cứu hỏa hoặc xe tải lớn gần như không thể lưu thông thuận lợi.
Đây không chỉ là câu chuyện của ý thức cá nhân. Khi người dân có xe nhưng không có bãi đỗ hợp pháp gần nơi ở, khi khu dân cư cũ không còn quỹ đất, khi đô thị chưa có bãi đỗ xe tập trung, thì việc xe tràn xuống lòng đường là hệ quả có thể dự báo trước.
Thời gian gần đây, nhiều phường, xã tăng cường xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè. Việc lập lại trật tự đô thị là cần thiết. Vỉa hè phải được trả lại cho người đi bộ, lòng đường phải dành cho giao thông. Tuy nhiên, điều người dân băn khoăn là nếu chỉ tập trung dẹp quán cà phê cóc, hàng quán nhỏ, người bán hàng rong mà chưa xử lý đồng bộ tình trạng ô tô đỗ kín lòng đường thì hiệu quả sẽ chưa toàn diện.
Không thể phủ nhận việc lấn chiếm vỉa hè để kinh doanh cần được chấn chỉnh. Nhưng khi xe ô tô đỗ tràn dưới lòng đường cả ngày lẫn đêm, làm hẹp lối đi, gây cản trở giao thông, thì đó cũng là một dạng chiếm dụng không gian công cộng cần được quản lý bằng giải pháp phù hợp.
Ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và nhiều đô thị lớn, câu chuyện bãi đỗ xe còn trở thành áp lực tài chính đối với người dân. Mua được ô tô đã khó, nhưng tìm được chỗ đỗ xe hợp pháp, ổn định lại càng khó hơn. Nhiều khu chung cư cũ, khu dân cư lâu năm, phố trung tâm không có bãi đỗ xe hoặc bãi đỗ quá tải. Người dân buộc phải gửi xe tại các bãi tư nhân, điểm trông giữ dịch vụ với mức phí không nhỏ.
Có nơi gửi ô tô theo tháng khoảng 2 triệu đồng hoặc cao hơn. Nếu gửi theo ngày, theo đêm, mức phí có thể lên tới khoảng 100 nghìn đồng mỗi ngày đêm, tùy khu vực. Với người có điều kiện kinh tế khá thì vẫn phải chấp nhận; với người lao động, cán bộ, công chức, viên chức có thu nhập trung bình, đây là khoản chi đáng kể hằng tháng.
Người dân không phản đối việc trả phí gửi xe. Có dịch vụ thì phải trả tiền. Nhưng vấn đề là mức phí cần minh bạch, hợp lý, được quản lý đúng quy định và tương xứng với chất lượng dịch vụ. Nếu nguồn cung bãi đỗ quá ít, người dân không có lựa chọn, phải chấp nhận giá cao, thì rất cần vai trò điều tiết, kiểm tra và quy hoạch của chính quyền địa phương.
Câu hỏi đặt ra là các đô thị đã thực sự coi bãi đỗ xe là hạ tầng thiết yếu chưa? Bao nhiêu bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe nhiều tầng, bãi đỗ xe công cộng đã được xây dựng so với tốc độ gia tăng ô tô cá nhân? Bao nhiêu khu đất công, đất xen kẹt, khu vực có thể tổ chức giao thông tĩnh nhưng chưa được khai thác hiệu quả? Bao nhiêu dự án bãi đỗ xe được quy hoạch rồi chậm triển khai hoặc thay đổi mục đích sử dụng?
Một thành phố hiện đại không chỉ cần đường để xe chạy, mà còn cần nơi để xe dừng. Nếu chỉ mở rộng đường mà không có bãi đỗ, phương tiện sẽ tiếp tục tràn lên vỉa hè, xuống lòng đường, vào ngõ nhỏ, trước bệnh viện, trường học, cơ quan, khu dân cư. Khi đó, người dân vừa bị nhắc nhở, xử phạt vì đỗ xe sai quy định, vừa không biết phải gửi xe ở đâu.
Tại các bệnh viện lớn, tình trạng thiếu chỗ đỗ xe cũng là vấn đề rất đáng quan tâm. Người nhà bệnh nhân đi chăm sóc, thăm bệnh nhiều khi phải gửi xe ở các điểm tư nhân bên ngoài, vừa xa, vừa tốn kém. Bệnh viện quá tải không chỉ ở giường bệnh, phòng khám, hành lang, mà còn ở cả bãi xe, lối ra vào, khu vực đón trả người bệnh.
Ở trường học, đặc biệt là các trường trong khu vực trung tâm, giờ đưa đón học sinh thường gây ùn tắc cục bộ. Phụ huynh dừng xe dưới lòng đường, xe máy chen lấn, ô tô xếp hàng, trong khi cổng trường và vỉa hè không đủ không gian. Nếu trường học vẫn tập trung dày trong nội đô mà không có phương án giao thông phù hợp, bài toán ùn tắc giờ cao điểm sẽ còn tiếp diễn.
Ở cơ quan hành chính, người dân đến làm thủ tục cũng gặp khó khăn về chỗ gửi xe. Có nơi trụ sở khang trang nhưng bãi đỗ hạn chế. Người dân đi làm giấy tờ, cán bộ đi làm, đơn vị đến giao dịch đều phải tìm chỗ gửi xe ở khu vực xung quanh. Khi nhu cầu sử dụng dịch vụ công ngày càng tăng, việc quy hoạch bãi đỗ xe cho cơ quan hành chính cũng cần được tính toán đầy đủ.
Vì vậy, quản lý đô thị không thể tách rời ba vấn đề: vỉa hè, lòng đường và bãi đỗ xe. Dẹp vỉa hè là cần, xử lý đỗ xe sai quy định là cần, nhưng quan trọng hơn là tạo ra chỗ đỗ hợp pháp, thuận tiện và có mức phí phù hợp. Nếu chỉ cấm mà không có nơi thay thế, việc xử lý sẽ rất khó bền vững.
Đối với khu phố cũ như Hải Dương cũ, cần nghiên cứu tổ chức lại từng tuyến đường. Đường nào đủ điều kiện cho đỗ xe một bên theo khung giờ thì kẻ vạch, thu phí công khai, quản lý bằng công nghệ. Đường nào quá hẹp, ảnh hưởng xe cứu hỏa, xe cứu thương thì phải cấm đỗ nghiêm túc. Khu vực nào có đất công hoặc vị trí phù hợp thì nghiên cứu bãi đỗ xe tập trung, bãi đỗ nhiều tầng, hoặc hợp tác công tư để đầu tư.
Đối với các đô thị lớn, mỗi dự án chung cư, khu dân cư, trung tâm thương mại, bệnh viện, trường học, cơ quan hành chính khi cấp phép cần tính đủ nhu cầu giao thông tĩnh. Không thể chỉ tính số căn hộ, diện tích sàn, mật độ xây dựng mà xem nhẹ chỗ đỗ xe. Nếu ngay từ khi cấp phép đã thiếu bãi đỗ, sau này áp lực sẽ đổ xuống đường phố và người dân phải gánh hậu quả.
Về lâu dài, phát triển giao thông công cộng vẫn là giải pháp căn cơ. Khi xe buýt, đường sắt đô thị, bãi đỗ trung chuyển, vỉa hè đi bộ và các tuyến kết nối thuận tiện hơn, người dân sẽ bớt phụ thuộc vào ô tô cá nhân. Nhưng để người dân thay đổi thói quen, dịch vụ công cộng phải thật sự thuận tiện, an toàn, đúng giờ và kết nối được với nơi ở, nơi làm việc, trường học, bệnh viện.
Điều người dân mong muốn không phải là được đỗ xe tùy tiện, cũng không phải là để vỉa hè bị lấn chiếm trở lại. Người dân cần một đô thị có quy hoạch hợp lý, quản lý công bằng, có lộ trình, có giải pháp và có sự lắng nghe từ thực tế.
Một đô thị văn minh không chỉ được đo bằng những con đường rộng hơn hay những đợt ra quân lập lại trật tự. Đô thị văn minh phải là nơi người dân đi lại thuận tiện, có chỗ gửi xe hợp pháp, trẻ em đến trường an toàn, người bệnh đến bệnh viện bớt vất vả, người lao động có nơi ở gần nơi làm việc và không gian công cộng được sử dụng đúng mục đích.
Mở rộng đường là cần thiết, nhưng chưa đủ. Dẹp vỉa hè là cần thiết, nhưng cũng chưa đủ. Muốn đô thị phát triển bền vững, cần quy hoạch đồng bộ giữa nơi ở, nơi làm việc, trường học, bệnh viện, công sở, giao thông công cộng và bãi đỗ xe.
Nói cách khác, quy hoạch đô thị không chỉ là quy hoạch cho xe chạy, mà còn phải quy hoạch cho xe dừng; không chỉ là xây nhà để người dân ở, mà còn là xây dựng đầy đủ hạ tầng để cuộc sống đô thị vận hành thuận tiện, an toàn và nhân văn hơn.
BT: HÀ LÊ